‘Soms vallen er gaten in je leven en komen er bloemen voor in de plaats
De zesentwintig jarige Ninamarieke Woltman begeleidt sinds twee jaar studenten in het basisjaar op de Vrije Academie in Nunspeet en geeft ook les in driedimensionale kunst bij De Cultuurkust aan het Kloosterplein in Harderwijk.
Ninamarieke – ‘Maar je mag me ook Nina noemen’ – heeft na enkele omzwervingen de kunstacademie in Groningen gedaan. Die opleiding was de uitkomst van kennismaking met diverse andere opleidingen, zoals schoonheidsspecialiste, een modeschool, een opleiding restauratie/decoratie. Aan deze opleidingen heeft ze geroken, maar toen ze aanlandde bij de kunstacademie was dat raak. ‘Die opleiding was leuker dan de andere opleidingen, en veel vrijer. Het eerste jaar heb ik volledig op de academie meegemaakt, maar toen kwam Corona. In die tijd heb ik vooral digitaal les gehad. De laatste twee jaar van de opleiding woonde ik al in Harderwijk en toen heb digitale lessen afgewisseld met les op de academie.’
Reekalfje
Nina komt uit een familie die bol stond en staat van de creativiteit. Haar moeder was fotograaf, opa was psychiater en oma was operazangeres. Haar oom is muzikant en haar nog jonge vader reist rond over de wereld en geeft zomers surflessen. Nina: ‘Een zus van mijn moeder, Annemarieke, schilderde ook en is voor mij een inspiratiebron. Ik ben deels naar haar vernoemd. Ze overleed een jaar voordat ik werd geboren.’ Nina’s moeder overleed na een jarenlange ziekte toen zij 59 jaar was. Deze ervaringen hebben Nina mede gevormd tot de kleurrijke vrouw die ze nu is. ‘Ik geloof heel erg in de hoop en de kracht van het leven. Want wat gebeurt er allemaal met je als je iemand verliest? Ik zie het missen van die geliefde persoon niet alleen als iets heel ergs. Het is niet het einde. Ik koester de herinneringen die ik heb aan mijn moeder en ik hou ervan om terug te denken aan vroeger. Het zijn filmpjes die zich in mijn hoofd afspelen. Ik ben begonnen met het schilderen van de verschillende stadia waar je doorheen gaat als je iemand verliest. Dat project hoeft nooit echt klaar te zijn, want het is een proces dat je leven lang doorgaat. Misschien kan het anderen helpen die worstelen met het verlies van een dierbare.’ Ze laat een schilderij zien van een reekalfje dat verborgen in het hoge gras stil ligt te wachten tot moeder ree terugkomt. Maar ze is nog niet helemaal tevreden over het resultaat.
Op de kunstacademie leerde Nina regels voor het maken van kunst: eerst schetsen maken, proefschilderingen en pas daarna aan het echte werk beginnen. ‘Je leert de regels en daarna kun je de regels breken. Soms werk ik ook met schetsen vooraf, maar als ik het beeld heel helder voor ogen heb kan ik het ook direct op het doek zetten. Een idee eerst uitschetsen is wel logisch, maar ik zie dat kunstenaars dat ook lang niet altijd doen. Het is belangrijker dat je plezier beleeft aan wat je doet. Kunst is niet voor de ander, maar vooral iets wat je maakt voor jezelf. Je hoeft ook niet altijd alles te begrijpen, dus de vraag waarom je voor een bepaald beeld kiest is niet altijd met woorden te beantwoorden – wat op de kunstacademie wel gevraagd werd. Je legt een stukje van je ziel bloot met wat je maakt. In haar gloriedagen was de tante naar wie ik vernoemd ben een geweldige schilder. Gaandeweg schilderde zij meer van realistisch naar abstract.’ Nina laat een schilderij zien dat haar tante niet heeft kunnen afmaken en waar Nina nu mee verder gaat. Het is nog niet klaar en ik begrijp haar uitspraak dat je een stukje van je ziel laat zien in wat je maakt. Het is ontroerend om te zien hoe het schilderwerk van Nina’s tante overglijdt in de toevoegingen van Nina.
Buitenbeentjes
Het is niet toevallig dat Nina in lesgeven verzeild is geraakt. ‘Ik heb twee maanden vakantiewerk bij Sonnevanck in Harderwijk gedaan. Ik hielp er met eten, koffie schenken, praten met de dementerende bewoners. Daar zaten ook mensen bij die kunst maakten, maar die vergeten waren dat ze het konden. Dan deed ik wel tekenspelletjes met hen en ook al wisten ze het niet meer: er kwam toch iets boven van hun oude ambacht. In Ermelo ga ik met kerst een workshop geven aan mensen die in begeleid wonen huizen leven. Ik heb stagegelopen bij atelier en galerie Leonardo Da Vinci, waar kunstzinnige dagbesteding wordt geboden aan mensen met een beperking. Daar kwam ik erachter dat lesgeven over wat je zelf hebt geleerd mooi werk is. Als je daar iets van aan anderen kunt geven die ziek zijn of met een beperking leven is dat prachtig. Inmiddels leer ik veel over de vraag hoe je les kunt geven, want het is wel spannend. Voor mij is het niet alleen theorie, maar juist de vraag wat iemand nodig heeft om gestimuleerd te worden. Ik laat de ander in zijn of haar waarde en kijk wat die unieke persoon nodig heeft. Ik geloof dat alles mogelijk is, wat niet betekent dat je alles op een presenteerbordje aangereikt krijgt. Maar er zit geen einddatum aan wat je graag wilt bereiken: als iets mislukt kun je altijd opnieuw beginnen. Je moet in je eigen ideeën geloven, want die zijn de basis van wat je uiteindelijk wilt bereiken in je leven.’ In haar jeugd is Nina veel gepest op school. Ze woonde bij haar oma in de tijd dat haar moeder ziek was en week af van de andere jongeren. Dat maakte Nina tot een buitenbeentje die buiten de groep stond. ‘Maar ik ga niet meer onzeker zijn,’ vertelt Nina, ‘ik kies ervoor om van mezelf te houden. Ik weet wat ik waard ben. Ik heb het geluk dat ik omgeven word door fijne mensen. Ik heb zelfs bonusouders: dat zijn de ouders van een ex-vriend met wie ik een paar maanden een relatie had. We verbraken die relatie in een goede verstandhouding. En zijn ouders staan nog steeds altijd voor me klaar. Ze helpen me met van alles. Daar ben ik zo dankbaar voor! Het maakt me ook humble, het Engelse woord dat letterlijk vertaald wordt met nederigheid. Maar het woord humble roept ook de associatie aan dankbaarheid op. Soms vallen er gaten in je leven en komen er bloemen voor in de plaats.’
Instagram: ninamarieke_woltman
Door Greet Kappers / Foto’s Bram van de Biezen
